مفاهیم نوین حوزه اطلاع رسانی

تعریف کتابخانه دیجیتال

 كتابخانه دیجیتال درواقع همان کتابخانه سنتی است که در آن گردآوري، سازماندهي، ذخيره و اشاعه اطلاعات موردنياز جامعه استفاده‌كننده در قالب دیجیتال صورت مي پذيرد و دسترسي سريع و كارآمد به انواع منابع اطلاعاتي را در محيط الكترونيكي فراهم مي‌سازد.

  ضرورت  ايجاد كتابخانه ديجيتال

·     اصلاح و بهينه سازي شيوه هاي انتخاب و خريد منابع علمي

·     صرفه جويي در هزينه هاي خريد و اشتراك

·    سرعت و سهولت در دسترسي به منابع علمي و روزآمد

·     دسترسي همزمان به انواع منابع الكترونيكي در يك محيط الكترونيكي واحد

·     دسترسي به منابع از راه دور و بدون محدوديت جغرافيايي

·     امكان دسترسي الكترونيكي به شماره هاي پيشين مجلات

·     كمك به محققين به منظور سهولت در انتشار مقالات علمي

·     افزايش كمي و كيفي پژوهش هاي راهبردي و كاربردي

·     ايجاد كنسرسيوم كتابخانه هاي كشاورزي

 محتواي كتابخانه دیجیتال

·     منابع اطلاعاتی  در قالب الکترونیکی (متن ، صوت، تصویر، ویدیو )

•     نسخه‌های الکترونیکی منابع چاپی موجود در کتابخانه‌ها (گزارش‌هاي نهايي طرح‌هاي تحقيقاتي، پايان نامه ها، کتاب‌ها ، مجلات و منابع دیداری و شنیداری ، نسخ خطی ، نقشه‌ها و...)

• منابع اطلاعاتی کیفی، معتبر و منحصر به فرد وبي

•   منابع اطلاعاتي قابل دسترس در وب‌سايت ساير کتابخانه‌ها‌

 ویژگی‌های کتابخانه دیجیتال 

•     به كارگيري کتابداران و متخصصان رایانه و شبکه

•     عدم ارتباط رو در رو كتابدار با كاربر

•     ايفاي نقش به عنوان مکمل كتابخانه‌هاي سنتي

•     امكان بهره گيري ازمنابع علمي بيرون از كتابخانه

•   ارائه انواع منابع علمي بدون درنظر گرفتن نوع یا  فرمت آنها

•     دسترسي به کتاب‌ها و منابع خاص و منحصر به فرد و كمياب

•     امكان استفادة همزمان چندین کاربر از یک منبع خاص

•     دسترسی سریع‌تر، مؤثرتر، و بیشتر به اطلاعات علمی

ابزارهای کتابخانه دیجیتال

Federated Search Technology

استفاده از این تکنولوژی در كتابخانه ديجيتال اساتيد و محققین را قادر می‌سازد تا در یک محیط واحد و در یک زمان به جستجوی تمامی منابع کتابخانه دیجیتال کشاورزی ایران پرداخته و نتایج جستجو را در یک محیط واحد ببینند.

 Link Technology

با استفاده از تکنولوژی Open URL “كتابخانه ديجيتال کشاورزی ایران“ مجهزبه فنآوری Link می‌باشد. با استفاده از این فنآوری کتابخانه دیجیتال به صورت یک پیکره واحد در اختیار کاربر قرار می‌گیرد. این بدان مفهوم است که تمامی منابع اعم از بانک اطلاعاتی، ژورنال الکترونیکی، کتب الکترونیکی و منابع الکترونیکی با  استفاده از این تکنولوژی به یکدیگر مرتبط می‌گردند.

 Single Sign on

با توجه به ماهیت کاربران کتابخانه دیجیتال کشاورزی ایران محققین مایلند در هر زمان و مکان از منابع کتابخانه دیجیتال کشاورزی ایران استفاده نمایند. تکنولوژی Single Sign on در IDL با استفاده از Athens Login قادر است اعضای کتابخانه دیجیتال را با یک User Name    و  Password  واحد در تمامی زمان‌ها و هر مکانی به همه منابع الکترونیکی   “كتابخانه ديجيتال کشاورزی ایران“   متصل نماید.

   فن آوری PUSH

امكان تعريف موضوع يا كليدواژه در فايل پژوهشي و دريافت جديدترين منابع علمي منتشر شده در فاصله زماني مشخص از طریق پست الکترونیک.

 انواع تکنیک های  PUSH

 TOC Alert  

هم اكنون بيش از 10000 عنوان ژورنال الكترونيكي معتبر دنيا در قالب 230 موضوع تخصصی در  علوم کشاورزی، علوم زیستی، علوم پایه، مهندسی و علوم انسانی در IDL سازماندهي شده‌اند که اساتيد و محققين  وزارت کشاورزی قادرند به سادگي با رجوع به  Web  Site   ژورنال و  تعریف   Alert بر روی آنها، فهرست مندرجات [1] ژورنال‌هاي موجود در “كتابخانه ديجيتال “ را به صورت روزانه و از طريق Email دريافت نمايند. بدین وسیله محققین دانشگاه‌ها در جریان آخرین یافته‌های علمی از طریق نشریات مورد علاقه خود قرار می‌گیرند (Table of Content Alert)

  SDI يا   Concept Alert

با توجه به امكان ارسال اطلاعات در موضوع مورد‌نظر و از طريق بانك اطلاعاتي خاص، به محض روزآمد شدن يك بانك اطلاعاتي یا ژورنال آلکترونیکی سيستم بصورت اتوماتيك موضوع مورد نظر اساتيد را در بانك اطلاعاتي معين شده جستجو نموده و نتيجه جستجو را براي محقق Email مي‌نمايد.

 Citation Alert

در صورتیکه محققین وزارت کشاورزی به مقاله خاصی )به دلیل ارتباط مستقیم آن با موصوع مورد تحقیقشان( علاقه داشته باشند، می‌توانند به سادگی بر روی آن Citation Alert تعریف نمایند. با این عمل به محض استناد یا رجوع یک نویسنده به مقاله مورد نظر، اطلاعات مقاله جدید برای محقق بصورت اتوماتيك Email مي‌شود.

RSS[2]

پدیده‌اي است كه امكان جمع‌آوري اطلاعات و اخبار را از سايت‌هاي مختلف فراهم مي‌كند، بدون اين كه مجبور باشيد از اين سايت به آن سايت سر بزنيد.امروزه اكثر سايت‌هاي علمی دنیا به اين شیوه جدید Push Technology مجهز هستند.

     با استفاده از RSS نيازي نيست به سايتهای مختلف سر بزنيد. كامپيوتر شما  به طور خودكار و با  زمان‌بندي مشخص با اين سايت‌ها تماس مي‌گيرد وجديدترين مقالات و اطلاعات علمی را دانلود مي‌كند و از طریق نرم افزار RSS Reader در اختیار ما قرار می دهد.

 عضویت و استفاده از این کتابخانه عظیم برای اساتید ، محققین و دانشجویان کشاورزی رایگان است .

با بکارگیری فن آوری های پیشرفته کتابخانه دیجیتال به شرح ذیل ، هرمحقق به سادگی می تواند به آخرین اطلاعات موردنیاز خود دست یابد :

 [3]Federated search   یا جستجوی یکپارچه

 [4]Push technology   یا ارسال خودکار اطلاعات

 Link technology [5]   یا پيوند مستقيم به فايل تمام متن